Çek/Senet İptal Davası Hakkında

TANIMI : Çekin/Senedin çalınması, kaybolması, yanması, yırtılması gibi nedenlerle ibrazının imkansız olması ya da üzerinde bulunan bilgilerin silinmesi vs. nedenlerle hakkın ileri sürülmesinin zorlaşması imkansız hale gelmesidir.

GÖREVLİ MAHKEME : Asliye Ticaret Mahkemesi’dir.

YETKİLİ MAHKEME : Ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki mahkemedir.

DAVACI : Senet hamili davacı olabilir. Yargıtay senet keşidecisinin davacı olamayacağı görüşündedir.

DAVALI : Hasımsız olarak açılır. Zira çek/senet kaybolmuş olduğundan kimde olduğu bilinmemektedir. Kimde olduğu bilinse idi istirdat davası açılması lazım gelirdi.

TALEP USULÜ : İptal isteminde bulunan hamil, çek/senet suretini (varsa yoksa bilgilerini belirtmeli) ve çekin/senedin zayi olduğuna inandıran delillerini mahkemeye  ibraz etmelidir.

TALEP EDİLMESİ GEREKEN TEDBİR : Muhatabın çeki/senedi ödemekten men edilmesidir.

TEDBİR TALEBİ KONUSUNDA MAHKEME : İddiayı inandırıcı bulursa,
1- Muhataba, vadenin gelmesi üzerine senet bedelini belirteceği yere tevdi etmeye izin verebilir.
2- Yeterli teminat karşılığında senedi ödemeyi emredebilir.

İLAN : Mahkeme çek/senedin zayi olduğu iddiasını ciddi bulursa, çekin/senedin belirleyeceği süre içerisinde getirilmesini, aksi halde çekin/senedin iptaline karar verileceğini, ilan ile ihtar eder.

NETİCESİ :

1 –  İlan neticesinde zayi olan çek/senet mahkemeye sunulursa, mahkeme iade davası açması için davacıya süre verir. Davacı süresinde dava açmazsa, mahkeme çeki/senedi getirene iade eder ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını da kaldırır.

2 – İlan neticesinde verilen süre içerisinde çek/senet mahkemeye sunulmazsa iptal edilir.

TEMİNAT :  Mahkeme çekin/senedin iptaline karar vermeden önce davacıya çek/senet bedelini tevdi etme ve yeterli teminat karşılığında bunu ödeme yükümlülüğü getirebilir. Amacı iyiniyetle çeki/senedi teslim alan kişinin uğrayacağı zararı gidermeye yöneliktir. Çek /senet iptal edildiği veya hak ortadan kalktığı takdirde teminat davacı tarafından geri alınabilir.

DAVANIN HUKUKİ MAHİYETİ :  Dava tespit davası niteliğinde, eda davası değildir. Bu nedenle lehine hüküm kurulan davacıyı hak sahibi yapmaz.

ANLAMI :  İptal sonucu, hak senetsiz olarak ileri sürülebilir veya yeni bir senedin verilmesi istenebilir. İptal kararını alan kişi elinde senet olmadığı için sadece asıl borçluya başvurabilir. Başvurma borçlularına kural olarak başvuru olanağı yoktur.

İptal kararı, davacı hamile, öncesine göre daha iyi bir hukuki durum sağlamaz.

SENEDİ ELİNDE BULUNDURAN HAMİLİN DURUMU:

1 – Senedi elinde bulunduran hamil, senet/çek iptal edilmiş olsa da bu senetten kaynaklanan haklarını kullanabilir.
2 – Senedi elinde bulunduran hamil, çek/senet iptal davacısına yeni senet verilmişse iadesini, bedeli ödendi ise sebepsiz zenginleme davası açabilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.