Nişan Bozma Davası Hediye İade – Maddi Manevi Tazminat

Nişan bozma davasıNişan bozma davası konusu daha iyi kavramak için, nişanlılığın hangi andan itibaren başladığı ve nişanlılık evresini daha iyi anlamak adına öncelikle yazı dizisinin önceki yazıları olan “Aslında Nişanlısınız” ve “Nişanlı Olmak Neyi Değiştir” yazılarını okumanızı tavsiye ederim.

NİŞANIN BOZULMASI & HEDİYELER, MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT

Nişanın bozulması, nişanlılardan birinin evlenmeyi istememesi ve nişanlanmadan önceki kişisel durumuna dönmek istemesidir.

Nişanlıların ikisi de evlenmeyi istemiyor ise nişanın bozulması değil, anlaşma yoluyla nişanlılığın sona erdirilmesi söz konusu olur.

Nişanın bozulmasında, nişanlılığa son vermek isteyen nişanlı, nişanı bozduğunu nişanlısına bildirir ya da davranışları ile bunu gösterir. Nişanı bozan nişanlının herhangi bir sebep sunmasına gerek yoktur. Ancak bu halde sebepsiz yere nişan bozmanın hukuki sonuçlarına katlanmak zorundadır.

Gerçekten nişanlılık evresi nikaha/düğüne hazırlayan süreç olduğu için tüm hediyeler, takılar, eşyalar bu dönemde alınır; bu dönem nişanlıların birbirini daha yakından tanıdığı bir süreç olduğu için aileler de tanıştırılmaktadır. Bu da manevi olarak çok ciddi bir yük getirir. Öyle ki birkez nişan bozan kişinin tekrar nişanlanma sürecine girmesi zaman almakta ve bu süreçte ilk nişanlılığına göre epey farklı davrandığı görülmektedir. Zira nişanlıların çevresi, nişanlılara bir şekilde etki etmekte ve nişanlılar gerek onlara uyum sağlamak gerek de kendilerini muhafaza etmek adına efor sarf etmek zorunda kalmaktadır.

Nişan bozma davası hediyelerin geri verilmesi, maddi ve manevi tazminat davası şeklinde tezahür etmektedir.

Hediyelerin geri verilmesi

Nişanlılık evlenme dışında; ölüm, gaiplik (kaybolma), çifte nişanlanma(ilk nişanlılığı bozma olarak kabul edilir), evlenme engelinin ortaya çıkması (evlenmeye engel derecede akraba olduklarının sonradan anlaşılması, akli dengenin kalıcı olarak kaybı), imkansızlık(cinsiyet değiştirme), anlaşma (nişanlıların ortak kararları ile nişana son vermesi)  gibi nedenlerle de sona erebilir. İşte nişanlılığın evlenme dışında sona erme hallerinde verilen hediyelerin iadesi istenebilir.

Hediyelerin geri verilmesi konusunda kusur araştırması yapılmaz. Kusursuz nişanlıya verilmiş olan hediyeler de geri istenebilir.

Geri istenmesi söz konusu hediyeler nişan dolayısıyla ve nişanlanma sırasında veya nişanlılığın devam etiği süreç içerisinde verilmiş olan hediyelerdir.

Verilen her hediyenin geri istenmesi mümkün değildir. Hediyelerden sadece alışılmışın dışında kalanların iadesi istenebilir. Giyilmekle eskiyen, kullanılmak tükenen şeylerin geri verilmesi ve bedellerin ödetilmesi istenemez. Örneğin çiçek, çikolata, fotoğraf çekme masrafları, kuaför ve makyaj gideri, nişan elbisesi, nişanlının ailesine alınan giyim eşyası veya bedelleri geri istenemeyecektir.

Nişan yüzüğü dışında kalan tüm altın, takı, saat, cep telefonu ve ziynet eşyaları alışılmışın dışında hediyeler olarak kabul edilir ve iadesi istenebilir.

Nişanlılar aynı evde bulunmakta iken, nişanlı evi terk etmiş ise ziynet eşyalarını da götürmüş olduğu kabul edilir, aksini iddia eden ve ziynet eşyaları bir nedenle evden çıkartamadığını ifade eden nişanlı bu durumu kanıtlamak durumunda kalacaktır. Aksi halde talebi reddelecektir.

Hediyeleri; nişanlılar, bunların anne ve babaları veya anne ve babaları gibi davranan kimseler geri isteyebilir. Hediyelerin geri verilmesi davası hediyeyi verenler tarafından nişanlıya, nişanlı ergin değilse babasına karşı açılabilir.

Nişan bozma davası içeriğinde haklı olan tarafın isteyebileceği maddi tazminat önemli bir yer teşkil eder.

Maddi tazminat

Nişanlılardan biri haklı bir sebep olmaksızın nişanı bozduğunda veya nişan taraflardan birine yükletilebilen bir sebeple bozulduğunda; kusurlu taraf, diğerine dürüstlük kuralları çerçevesinde ve evlenme amacıyla yaptığı harcamalar ve katlandığı maddi fedakarlıklar karşılığında uygun bir tazminat vermekle yükümlüdür.

Aynı kural nişan giderleri hakkında da uygulanır.

Tazminat istemeye hakkı olan tarafın ana ve babası veya onlar gibi davranan kimseler de, aynı koşullar altında yaptıkları harcamalar için uygun bir tazminat isteyebilir.

Maddi tazminat talebinde bulunulduğunda mahkemece yapılması gerekli iş, nişanın bozulmasında kusurlu olan tarafı araştırmak ve eğer nişan, davalı nişanlının kusuru nedeniyle bozulmuş ise davacı nişanlının uğradığı zarara hükmetmek olmalıdır.

Nişan bozma davası , duygusal boyutu gereği manevi tazminat ile tatmin edilmektedir.

Manevi tazminat

Nişanın bozulmasından dolayı kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, kusurlu olan diğer nişanlıdan manevi tazminat isteyebilir.

Üzüntü duymak başlı başına manevi tazminatı gerektirmez.

Manevi tazminat talep edebilmek için, kişilik haklarının ihlali, terk edilen nişanlının şeref ve namus duygularının yaralanmış olması veya çevresine karşı küçük düşmüş, itibarının zedelenmiş olması gerekir.

Hediyelerin geri verilmesi, maddi ve manevi tazminat istemleri, nişanlılığın sona ermesinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.

Av. Sibel Öztürk

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.